Modulaire systemen

Modulaire systemen vullen modulaire synthesizers aan en behoren tot de elektronische muziekinstrumenten. De modulaire synthesizer bestaat uit een veelheid aan verschillende modules die samen elektronische klanken genereren. Achter deze droge beschrijving gaat een onverwacht grote klankwereld schuil. Want bij een modulair systeem horen mixers en phrase-modules, allerlei verschillende apparaten voor geluidsopwekking en klankbewerking en natuurlijk ook patchkabels, shifters, modules en talloze verbindingen om de klankrijkdom op elkaar af te stemmen.

Kabels en verbindingen

De belangrijkste modules dienen voor de geluidsopwekking, zoals bijvoorbeeld de VCO, voor klankverandering of voor sturing. Ze worden met elkaar verbonden via patchkabels, schuifregelaars, patchvelden of schakelaars. Dat zorgt bij een bepaald aantal modules voor een groot aantal verbindingsmogelijkheden. Aan het eind wordt het signaal dan ofwel door een luidspreker weergegeven, of doorgegeven aan een opnameapparaat.

De juiste verdeler voor het beste geluid

Elk modulair systeem is maar zo goed als zijn verbindingen. Die zorgen niet alleen voor de juiste toon, maar ook dat het systeem altijd uitbreidbaar en daarmee vernieuwbaar blijft. Meervoudige verdelermodules, zoals de Doepfer A-180 Multiples 1 of de hoogwaardige Curetronic modulaire systemen met hun vijf hoogte-eenheden, trekken muzikanten uit alle stijlen aan. Toch, ondanks alle techniek: goede modulaire systemen blijven grotendeels analoog. Digitale techniek wordt slechts in uitzonderingsgevallen toegepast. Het systeem gebruikt meestal analoge CV-signalen en verspreidt zo informatie zoals toonhoogte en nootduur. De aansluiting op de digitale wereld volgt pas wanneer het geluid uitgekristalliseerd is, via een MIDI-to-CV-module, zoals bijvoorbeeld het Softube Modular of de paraphonische synthesizer Dreadbox Nyx.

Belangrijke componenten van een modulaire synthesizer

In elk geval heb je een VCO-module of op z'n minst een VCO-Light module nodig. Met oscillatoren kun je een zeer eigen klankkarakter vormen. De Noise en Digi-Noise verzorgen het ruisen. Filtermodules, zoals bijvoorbeeld de Moogerfooger MF-103 van Moog horen er ook bij, evenals een ringmodulator-module. Wie het plezier in oude synthesizer-bolides niet verloren heeft, zal plezier beleven aan CEM- en SSM-filters. Een goede multi-effectmodule is de Roland System-500 572 Phase Shifter + Delay + LFO: een vijftraps phase shifter in combinatie met een analoge audio delay, een spanningsgestuurde gate-delay en een LFO. Tot de highlights van Doepfer behoort de Doepfer A-137-2 VC Wave Multiplier 2, een wave-multiplier die vier faseverschuivende kopieën van een VCO-signaal genereert en deze aan het originele signaal toevoegt, zodat het geluid van vijf onafhankelijke VCO's klinkt. Deze voorbeelden tonen duidelijk aan dat het bij het samenstellen van een goed modulair systeem altijd ook belangrijk is dat verschillende systemen en fabrikanten met elkaar gecombineerd kunnen worden.