Trusted Shops: /5,00 (13011)
De handpan is een klankinstrument dat de afgelopen jaren met groeiend enthousiasme grote populariteit heeft gekregen. Net als Tongue-Drums (stalen tongtrommels) behoren handpans ook tot een subcategorie van percussie-instrumenten. Deze indeling is terug te voeren op de percussieve accenten en melodieën die je ermee kunt maken. Dit instrument wordt doorgaans met de handen bespeeld. Het klankinstrument ligt daarbij meestal op de schoot van de handpan-speler of op een passende standaard. Afhankelijk van de gewenste klank en intensiteit kunnen handpans met de handpalmen, vingers en duimen, maar natuurlijk ook met mallets/stokjes worden bespeeld. Aan muzikale creativiteit zitten geen grenzen. Eenmaal aangeslagen, liggen handpans klankmatig ergens tussen klankschalen, ghatam en steel drums.
Waar worden handpans muzikaal ingezet?
Het ooit nicheproduct komt met elke aanslag meer in de belangstelling te staan en geniet daardoor steeds bredere aandacht. Alle bij ons bekende handpans zijn handgemaakt en lenen zich uitstekend als soloinstrument. Hun rustgevende toon wordt vaak gebruikt in therapiesessies en meditatierondes. Als de klankschaal eenmaal in trilling is gebracht, ontstaan er echter ook in een bandcontext, bij straatmuziek of in samenspel met moderne elektronica prachtige Goa-klankwerelden.
Wat zijn Gu, Dimpel en Ding?
Als je de gangbare handpans wat nauwkeuriger bekijkt, zie je dat de meeste instrumenten een vergelijkbare ovaal-ronde basisvorm hebben. Aan de bovenkant van de twee aan elkaar verlijmde halve bollen vind je het speelvlak. In het midden van het speelvlak bevindt zich de koepel – ook Ding genoemd. Sla je de naar buiten gewelfde koepel aan, dan klinkt de diepste toon van de pan drum. Daaromheen zijn verdere klankvelden in hun tonale notenvolgorde (stemming) in een zigzagpatroon geplaatst. Afhankelijk van de (grond)stemming van het betreffende instrument (D-minor, D-moll, A-moll o.a.) klinken deze verschillend. Kijk je naar de ronde klankvelden van het instrument, dan zie je dat deze – in tegenstelling tot de koepel die naar buiten gewelfd is – naar binnen gewelfd zijn. Deze binnenwellingen noemen vakmensen dimpels. Op de onderzijde van het instrument bevindt zich nog het klankgat. Dat draagt de naam Gu.
Waar komt de handpan vandaan?
Het succesverhaal van de handpan begon in 2000 onder de naam Hang®. Felix Rohner en Sabina Schärer van het Zwitserse bedrijf PANArt Hangbau AG uit Bern ontwikkelden destijds de oervorm van hun Hang®. De Hang® werd samengesteld uit twee halve bol-elementen van plaatmetaal en doet qua uiterlijk sterk denken aan twee naar buiten gewelfde steel-drum klankschalen. De twee aan elkaar gelijmde halve bollen bestaan uit Pang, een gasnitrideerd staalplaatmateriaal. In verdere bewerkingen bouwde PANArt de oer-Hang uit tot de bekende Hang® klanksculptuur. PANArt geeft overigens aan zichzelf niet als productiebedrijf te zien en distantieert zich van de vervaardiging van slaginstrumenten, handpans en hang drums. Elke Hang® zou volgens het bedrijf eerder een unieke klanksculptuur zijn en wordt gezien als een creatief kunstwerk dat beschermd moet worden tegen eenvoudig kopiëren door anderen.
Tot in 2013 werd de Hang® in beperkte aantallen in haar oorspronkelijke lensvorm door het Zwitserse bedrijf PANArt geproduceerd. Omdat de vraag naar het instrument echter altijd groter was dan het aanbod, zagen andere fabrikanten hun kans en begonnen vergelijkbare instrumenten te maken. Auteursrechtelijk beschermd zijn de lensvorm, de lay-out evenals de vorm van de klankvelden, de naar buiten gewelfde koepel (Ding) en de plaatsing van het onderste klankgat (Gu-gat).
Toch zijn er van enkele merken goede handpans of hang drum-instrumenten die wel op de Hang® lijken, maar waarschijnlijk niet inbreuk maken op de beschermde eigenschappen. De naam Hang® mag trouwens alleen voor het Zwitserse origineel gebruikt worden. Daardoor zijn er in de loop der tijd nog enkele andere namen en omschrijvingen voor de Hang® of het handpan-instrument ontstaan. Hang Drum, Pantam, Pan Drum en ook Tank Drum zijn enkele benamingen. In principe werkt de naamgeving zoals bij het deoniem "Tesafilm": iedereen weet dat daarmee het doorzichtige plakband bedoeld wordt, maar het origineel kan vanzelfsprekend alleen van het gelijknamige bedrijf komen.
Welke handpanfabrikanten kun je bij ons kopen?
Wij als vakwinkel bieden van enkele merken zoals Meinl Sonic Energy, Zenko, Spacedrum en Patera Handpan deze bijzondere klankinstrumenten aan. In ons geselecteerde assortiment vinden jullie verschillende modellen in uiteenlopende uitvoeringen, kleuren en stemmingen. De meeste van onze paninstrumenten zijn ofwel van roestvrij staal of van gasnitrideerd staal gemaakt. Bij de levering van de klankinstrumenten hoort in de meeste gevallen een gevoerde tas. Voor de aanschaf van een handpan raden wij aan verschillende modellen uit te proberen. Hiervoor kunnen jullie gerust een bezoek brengen aan onze filialen in Walldorf en Frankfurt, maar jullie favorieten natuurlijk ook gemakkelijk via onze webwinkel thuis laten bezorgen.